بالاخره پس از نزدیک به 15 امکان خرید و فروش سهام عدالت برای صاحبان آن و سهام‌داران به وجود آمد. سهام عدالت در چند وقت اخیر بسیار خبرساز شده بود. اگر شما از آن دسته افراد هستید که مشمول سهام عدالت هستند و دوست دارید بدانید که چگونه می‌توانید سهام خود را مدیریت کنید، این مقاله برایتان بسیار مفید خواهد بود.

سهام عدالت چیست؟

در سال 1385 در پی خصوصی سازی، 49 شرکت که شامل 36 شرکت بورسی و 14 شرکت غیربورسی بودند اقدام به واگذاری سهام خود کردند. در واقع این سهام، سهام خصوصی سازی شرکت‌های دولتی بود، بخشی از این سهام‌ها به خانواده‌های تحت پوشش کمیته امام، سازمان بهزیستی و رزمندگان فاقد شغل اختصاص یافت. تا قبل از این، سود حاصل از سهام عدالت به‌صورت نقدی به صاحبان آن اختصاص یافت.

چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم

سهام عدالت شامل به چه کسانی تعلق گرفته است؟

در واقع کسانی که در سال 1385 مشمول گرفتن سهام عدالت بودند، از اقشار کم‌درآمد کشور بوده‌اند. در این زمان 49 میلیون ایرانی سهام عدالت دریافت کرده بودند که تاکنون در اختیار سازمان خصوصی سازی بوده و در نتیجه امکان دسترسی آزاد به آن وجود نداشت. در اردیبهشت سال 1399 در پی اعلامیه‌ای رهبر جمهوری اسلامی اقدام به آزادسازی سهام عدالت کرد و بنابراین صاحبان این سهام می‌توانند آن را آزاد کنند. آزادسازی سهام عدالت به معنای امکان مدیریت و کنترل سهام عدالت به دست خود سهام­داران است.

اگر می‌خواهید بدانید که شما نیز مشمول سهام عدالت هستید مراحل زیر را به ترتیب انجام دهید:

چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم
وارد سایت مخصوص سهام عدالت بشید.

1.وارد سایت samanese شوید.

ابتدا وارد سامانه اختصاص یافته به آدرس www.samanese.ir شوید.


چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم
ورود به سامانه را انتخاب کنید.

2.وارد سامانه شوید.

وارد سایت که شوید با چنین صفحه ای مواجه خواهید شد، ورود به سامانه را انتخاب کنید.


چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم

3.مقررات را تایید کنید.

تیک مقررات سامانه را فعال کنید و روی گزینه ادامه کلیک کنید.


چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم

4.شماره ملی را وارد کنید.

در این قسمت با وارد کردن کد ملی خود و کد امنیتی و زدن گزینه ادامه از مشمول بودن سهام عدات مطلع شوید. در صورتی که شما دارای سهام عدالت باشید وارد صفحه بعد میشوید که اطلاعات شما در آن نمایش داده خواهد شد و اگر مشمول سهام نباشید با خطای زیر مواجه خواهید شد.

چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم
در صورت مشمول نبودن با خطای زیر مواجه میشوید.

همچنین باید به این نکته اشاره کرد که از سال 94 به بعد امکان ثبت نام برای گرفتن سهام عدالت وجود ندارد.


چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم
تابلو بورس

کدام شرکت‌ها شامل سهام عدالت هستند؟

همان‌طور که در ابتدا نیز گفته شد، شرکت‌های شامل سهام عدالت 49 شرکت هستند. ارزش این سهام معادل 490 هزار میلیارد تومان برآوردشده که طبق لیست شرکت‌های زیر است:

 آلومینیوم ایران، ایران خودرو، بانک تجارت، بانک صادرات ایران، بانک ملت، پارس سویچ، پالایش نفت بندر، پالایش نفت تهران، پالایش نفت شیراز، پالایش نفت اصفهان، پالایش نفت تبریز، پتروشیمی مارون، پست بانک، چادرملو، حمل و نقل پتروشیمی، سایپا، سرمایه گذاری توسعه صنعتی ایران، سرمایه گذاری، سیمان داراب، سیمان دشتستان، فولاد آلیاژی ایران، فولاد خوزستان، فولاد مبارکه اصفهان، کارخانجات مخابراتی ایران، کشتیرانی جمهوری اسلامی، گل گهر، مخابرات ایران، مدیریت پروژه‌های نیروگاهی ایران، ملی صنایع مس ایران، و نیرو ترانس، بیمه دانا، پالایش نفت لاوان، پتروشیمی ارومیه، پتروشیمی بندر امام، پتروشیمی بوعلی سینا، پتروشیمی بیستون، پتروشیمی تبریز، پتروشیمی خوزستان، پتروشیمی شهید تند گویان، پتروشیمی فجر، پتروشیمی جم، دخانیات ایران، ساختمان سد و تأسیسات آبیاری یا سابیر، و شهر صنعتی البرز، شهر صنعتی رشت، شهر صنعتی، مشاهیر، مگا موتور و صنایع پتروشیمی خلیج فارس.


چگونه سهام عدالت خود را آزاد کنیم؟

پس از ورود به سامانه www.samanese.ir و اطمینان از مشمول سهام عدالت بودن، اطلاعات خود از قبیل شماره تلفن و شماره شبا را وارد کنید. در صورتی که تا کنون سود سهام خود را دریافت نکرده­‌اید پس از وارد کردن شماره شبا می‌توانید اقدام به گرفتن سود حاصل از سهام خود کنید.

چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم
پروفایل تکمیل شده

اگر پروفایل شما تکمیل شده و احراز هویت با موفقیت طی شده باشد، در داشبورد اطلاعاتی خود شاهد گزینه‌ای به نام «آزادسازی سهام عدالت» خواهید بود. برای آزادسازی سهام خود دو راه در پیش روی خود خواهید داشت که شامل سرمایه گذاری مستقیم و سرمایه گذاری غیرمستقیم است. افراد پس از آزادسازی سهام خود باید یکی از این دو روش را انتخاب کنند.

سرمایه گذاری مستقیم (وارد شدن سهام عدالت به بورس)

در این روش حفظ، نگهداری، مدیریت فروش و سرمایه گذاری سهام اختصاص یافته، به عهده خود صاحب سهام خواهد بود و صاحب سهام در قبال انجام تمامی اعمال مسئول است. البته که در برخی از فعالیت‌ها، مثل خرید و فروش، برای جلوگیری از سو استفادة سودجویان، محدودیت‌هایی زمانی و مقداری وجود دارد. اگر سهام‌دار این روش را انتخاب کند، تا دو ماه فرصت برای مراجعه به سامانه سجام و احراز هویت در کارگزارهای معتبر و دفاتر پیشخوان را خواهد داشت تا از سهام خود مطلع شود و امکان مدیریت آن را پیدا کند. با احراز هویت در سجام، سهام‌دار، کدی به اسم کد بورسی دریافت خواهد کرد که مدیریت سهام عدالت را در تریدرها امکان‌پذیر خواهد کرد.

در این روش برای گرفتن سود، همان‌طور که سرمایه گذاری به عهده خود سهام‌دار است، دریافت سود نیز با اقدام برای گرفتن سود از طرف صاحب سهام صورت خواهد گرفت. یعنی افراد به شکل و روش‌های معمول، یعنی مراجعه به بانک یا ارسال فرم سهام‌داری به همراه شماره‌حساب به شرکت سود نقدی حاصل از سرمایه گذاری را دریافت خواهد شد.

سرمایه گذاری غیرمستقیم

در این روش سرمایه گذاری، مدیریت و مالکیت سهام عدالت به دست شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی سپرده خواهد شود. در این روش سهام‌دار هیچ گونه دخل و تصرفی در سهام خود نخواهد داشت و مدیریت آن برعهده سهام‌داری استانی است اما چیزی که مشخص است این است که در این روش همواره سود ثابتی از طریق سرمایه گذاری با سهام افراد، به آنها داده خواهد شد. این روش برای کسانی مناسب است که دانش و مهارت کافی در سرمایه گذاری در بازار آزاد را ندارد.

در روش غیرمستقیم برخلاف روش مستقیم نیازی به اقدامات مستقیم صاحب سهام نیست، بلکه سود حاصل از سرمایه گذاری استانی، به صورت سالانه به حساب افراد واریز خواهد شد.

توجه داشته باشید که انتخاب روش آزادسازی تنها یکبار امکان­پذیر خواهد بود، پس در انتخاب خود مطمئن شده و سپس دست به عمل ببرید.

شرکت‌های سرمایه گذاری استانی

همان‌طور که گفته شد، شرکت‌های سرمایه گذاری استانی امکان سرمایه گذاری غیرمستقیم را برای علاقه‌مندان فراهم آورده‌اند. شرکت‌های استانی که در معاملات بورسی دخیل هستند عبارت‌اند از: شرکت سرمایه گذاری استان تهران، آذربایجان شرقی و غربی، بوشهر، اردبیل، خراسان جنوبی و شمالی، خوزستان، زنجان، اصفهان، فارس، قم، کردستان، گلستان، گیلان، لرستان، چهارمحال‌وبختیاری، مرکزی، سمنان، همدان، یزد، سیستان و بلوچستان و ایلام.


چگونه سهام عدالت را آزاد کنیم

فروش سهام عدالت

فروش سهام‌ عد‌الت تنها از طریق آزادسازی آن به روش سرمایه گذاری مستقیم امکان‌پذیر است. اما نکته‌ای وجود دارد این است که طبق مفاد قوانین آزادسازی، آزادسازی سهام عدالت به صورت یکجا انجام نخواهد شد. پس امکان فروش به صورت کلی در حال حاضر وجود ندارد. طبق چهارچوبی که سازمان بورس اعلام کرده در حال حاضر تا سقف 60 درصد آن قابل آزادسازی و فروش خواهد بود.

برای فروش این درصد افراد مشمول می‌توانند به بانک‌های که متعلق به شماره شبا آنهاست مراجعه کرده و اقدام به فروش سهم خود کنند؛ بنابراین آزادسازی، برای کنترل فشار خرید و فروش سهام عدالت، به صورت ناگهانی و صددرصد نخواهد بود و باید دید که این آزادسازی در چند جلسه آزاد خواهد شد. برای فروش سهام عدالت‌تان تنها کافی است که به سایت کارگزاری خود بروید و پس از ورود اطلاعات، سهام عدالت خود را به فروش برسانید. پس از به فروش رسیدن این سهام، کارگزاری به شماره‌حساب ثبت شده، مبلغ سهام را وارد خواهد کرد.


نکاتی که در فروش سهام عدالت باید به یاد داشته باشید.

در ارتباط با آزادسازی و فروش سهام عدالت چند نکته وجود دارد که دانستن آنها ضروری است. نکته اول آن است امکان انتقال سهام عدالت به پرتفوی شخصی شما وجود نخواهد داشت. زیرا سهام عدالت جدای از سهام‌های شخصی خریداری شده توسط شماست و بنابراین برای فروش آن نیز تنها از بخش فروش سهام عدالت در کارگزاری خود می‌توانید اقدام کنید.

 نکته دوم این است که به هیچ وجه نباید کد ملی و کد بورسی سهام عدالت خود را در اختیار افراد سودجو قرار دهید تا برای شما سرمایه گذاری به روش مستقیم انجام دهند. اگر دانش کافی برای سرمایه گذاری ندارید، پیشنهاد ما انتخاب سرمایه گذاری به روش غیرمستقیم است. نکته سوم در خصوص ثبت نام غیرحضوری آن است که شماره تلفن وارد شده باید به نام خود فرد دارای کد ملی باشد وگرنه در ثبت نام به مشکل برخواهید خورد و نکته آخر درباره ارزش سهام‌ عدالت است. این ارزش و قیمت آن مطابق قیمت روز بازار خواهد بود و چون شرکت‌های عرضه‌کننده سهام با یکدیگر تفاوت دارند در نتیجه ارزش این سهام‌ها نیز متفاوت خواهد بود. پس قیمت‌ها قرار نیست ثابت بماند و قیمت سهام‌ها باهم متفاوت است.


سوالات متداول

آیا ما جز مشمولین سهام عدالت هستیم؟

همه اشخاص با مراجعه به آدرس اینترنتی samanese.ir میتوانند با وارد کردن مشخصات هویتی خود، ضمن اطلاع از مشمول بودن سهام عدالت، صورتحساب خود را مشاهده نمایند.

به کدام اقشار جامعه سهام عدالت تعلق گرفته است؟

فهرستی از افرادی که در 10 سال گذشته واجد شرایط دریافت سهام عدالت شده اند به همراه تعداد ثبت نام شدگان هر یک از این اقشار، در پایگاه اطلاع رسانی سهام عدالت به نشانی اینترنتی news.samanese.ir منوی «سهام عدالت» قابل مشاهده است.

آیا ثبت نام شدگان فوت شده کماکان مشمول سهام عدالت هستند؟

بلی؛ ثبت نام شدگان نهائی در صورت فوت نیز جزو مشولین سهام عدالت هستند و وراث قانونی آنها می توانند از طریق آدرس اینترنتی samanese.ir اطلاعات لازم را جهت اقدامات بعدی کسب و ضمن مراجعه به دفاتر منتخب پیشخوان دولت، موجود در آدرس اینترنتی مذکور، نسبت به تقسیم و تسهیم سهام شخص متوفی بین وراث قانونی ایشان اقدام نمایند.

در صورت گم شدن برگه عضویت سهام چه اقدامی باید انجام شود؟

این برگه فاقد ارزش و کاربرد است. مشمولین سهام عدالت میتوانند با مراجعه به آدرس اینترنتی samanese.ir از وضعیت عضویت و سهامداری خود مطلع شوند.